-
شنبه, ۱۸ بهمن ۱۳۹۳، ۰۵:۰۳ ب.ظ
-
۱۲۵
پس از پنج سال نفر اول سازمان «میت» (سازمان اطلاعات ترکیه) استعفا داد. استعفای او شب گذشته تقدیم احمد داوود اوغلو شد و او نیز این استعفا را پذیرفت. البته به گزارش سیانان ترک جلسهای روز پنج شنبه شب میان داووداوغلو و فیدان برگزار شده بود که منجر به رضایت او برای این استعفا می شود.
فیدان در سال 2010 توسط رجب طیب اردوغان نخستوزیر وقت به ریاست سرویس اطلاعاتی ترکیه منصوب شد. او مرد پشتپرده اطلاعات ترکیه است که در سالهای اخیر وقایع بزرگی را از سر گذرانده است. اتفاقاتی نظیر نقشآفرینی ترکیه در کمک به شورشیان سوریه، ماجرای فساد مالی دولت در سال 2013 و همچنین روابط ترکیه و گروه پیکارجوی پ.ک.ک
در این میان نقش وی در ماجرای تحولات سیاسی از اهمیت بسیار زیادتری نسبت به سایر موارد برخوردار است. درچند سال اخیر اگرچه از او به عنوان یکی از مخالفان اسرائیل یاد میشد، اما نقش او در ارتباط با مخالفان سوری و کسانی که بعدها از سوریه به عراق رفتند و داعش را راهاندازی کردند مشخص است.
فیدان برای دولت عدالت و توسعه از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. روزنامه والاستریت ژورنال سال گذشته فیدان را «شاهجاسوس قدرتمند ترکیه و نیروی محرک تلاشها برای تغذیه نیروهایی که برای سرنگونی بشار اسد فعالیت میکردند»، همچنین «معمار کلیدی راهبرد امنیتی-منطقهای ترکیه» پس از انقلابهای عربی، توصیف کرده بود.
«جیمز جفری» سفیر سابق ایالات متحده در ترکیه و عراق در آن زمان به والاستریتژورنال گفته بود: «هاکان فیدان چهره خاورمیانه جدید است. ما باید با او کار کنیم.»
والاستریتژورنال همچنین فیدان را در کنار بندر بن سلطان رئیس وقت استخبارات عربستان و سردار قاسم سلیمانی فرمانده سپاه قدس ایران، به عنوان یکی از سه شخصیت قدرتمند خاورمیانه قرار داده بود.
فیدان علت اصلی این استعفا را حضور در انتخابات مجلس که به زودی در ترکیه برگزار میشود اعلام کرده است. به گفته منابع نخست وزیری ترکیه ، فیدان در نامه استعفای خود که به نخست وزیر ترکیه تقدیم کرده است با اشاره به تصمیم خود برای نامزدی در انتخابات آتی مجلس ترکیه ، اعلام کرد از تاریخ 10 فوریه (21 بهمن) از ریاست سازمان اطلاعات ملی ترکیه کناره گیری می کند. بر اساس دستور شورای عالی انتخابات ترکیه کارکنان دستگاه های دولتی ترکیه قصد دارند در انتخابات آتی نامزدی نمایندگی مجلس ترکیه شوند باید تا 10 فوریه از سمت خود استعفا کنند. انتخاب تاریخ نشان میدهد که او و دولت ترکیه خواهان ماندنش تا آخرین روز در این سمت هستند.
دو عامل برای استعفای کسی که در چهارسال گذشته سکاندار دستگاه اطلاعاتی ترکیه بوده عنوان شده است. به اعتقاد برخی او به دنبال مصونیت سیاسی برای عدم برخورد با فساد مالی است که دولت ترکیه در سال 2013 با آن رو به رو شده بود. در پرونده رسیدگی به جرایم اعضای کابینه که در آن سه وزیر و فرزندانشان همچنین رضا ضراب دستگیر شده بودند، پای هاکان فیدان و دوتن از همکارانش نیز به میان آمده بود. به این پرونده هنوز رسیدگی نشده است.
روزنامه «طرف» چاپ استانبول که به مخالفان دولت اردوغان تعلق دارد در این باره نوشت: «دیوانسالارانی که پس از عملیات 17 دسامبر 2013 میلادی دادستانی استانبول در اقدامات غیر قانونی علیه مخالفان دست داشتند برای نامزدی در انتخابات مجلس ترکیه از حزب عدالت و توسعه صف طولانی تشکیل داده اند. این افراد قصد دارند با راهیابی به مجلس ترکیه به عنوان نماینده از مصونیت سیاسی برخوردار شوند.»
گمانه دیگر در این زمینه حضور فیدان در کابینه آینده ترکیه است. به اعتقاد برخی او قصد دارد در کابینه آینده یا وزیر و یا حتی نخستوزیر شود. هنوز در این رابطه جزئیات بیشتری منتشر نشده است. اما شب گذشته و به محض انتشار این خبر، «بولنت آرنچ» معاون نخستوزیر ترکیه که در برنامه زنده تلویزیونی حضور داشت گفت که او نمیتواند وزیر و یا نخستوزیر شود.
«آرنچ» که پدرزن پسر اردوغان نیز به حساب میآید از جمله اعضای برجسته حزب اعتدال و توسعه است که از ابتدای سال تاسیس حزب و راه یابی آن به قدرت به عنوان یکی از معاون نخستوزیر فعالیت میکند.
او در اظهارنظری به سیانان ترک گفت که به نظرش این استعفا و حضور فیدان در مجلس مصداق «اسراف است» به این معنا که اگر او نمیتواند وزیر و یا نخستوزیر شود. و اگر فیدان قصد دارد یک نماینده ساده باشد، همانطور که سایرین هستند، لذا مقایسهاش با شرایط حاضر در واقع هدر رفتن سرمایه انسانی اوست. چرا که او در حال حاضر در جایگاهی قراردارد که به اندازه چندین نماینده مجلس ارزش دارد. البته «آرنچ» توضیح نداد که چرا او نمیتواند به کابینه راه پیدا کند.
پس از انجام انتخابات پارلمانی در ترکیه کابینه از میان نمایندگانی که به مجلس راه یافتند انتخاب خواهد شد. در صورتی که فیدان بتواند به مجلس راه پیدا کند باید دید آیا میتواند در دولت آینده ترکیه نیز حضور داشته باشد؟